Ciasto jogurtowe z truskawkami to klasyk, który smakuje jak smak dzieciństwa – w moim przypadku dosłownie. Babcia piekła je z naturalnym jogurtem z pobliskiej mleczarni i truskawkami zerwanymi o poranku w ogrodzie. Choć jej przepis był zapamiętany „na oko”, dziś odtwarzam go z większą precyzją, nie tracąc przy tym tej prostoty i autentyczności. To właśnie tej prostocie ciasto jogurtowe zawdzięcza swoją popularność: miękkie, wilgotne, pachnące owocami i gotowe w mniej niż godzinę.
Uniwersalne, szybkie i pełne smaku
Ciasto jogurtowe z truskawkami to wypiek o wielu zaletach. Po pierwsze – niezwykle łatwe w przygotowaniu, nawet jeśli nie masz wyrafinowanego sprzętu ani umiejętności mistrza cukiernictwa. Wystarczy miska i trzepaczka lub zwykły mikser ręczny. Po drugie – to przepis bardzo elastyczny: można modyfikować owoce, dodać cytrynę lub wanilię, zrobić wersję bezglutenową lub z mąką pełnoziarnistą. Po trzecie – dzięki jogurtowi naturalnemu ciasto zachowuje wilgotność przez kilka dni, nie wysycha i nadaje się idealnie jako przekąska do lunchboxu, dodatek do kawy czy smakołyk dla niespodziewanych gości.
Nie bez znaczenia są również kwestie zdrowotne. Jogurt naturalny, jako źródło białka, wapnia i probiotyków, sprawia, że ten wypiek można traktować jako nieco bardziej zbilansowaną opcję deserową. Truskawki dodają nie tylko koloru i aromatu, ale także witamin – zwłaszcza C, A oraz błonnika. W sezonie warto sięgać po świeże owoce, a poza nim – mrożone również doskonale się sprawdzą.
Wiele regionów świata ma własne wersje ciasta jogurtowego; we Francji znane jest jako „gâteau au yaourt” i często stanowi pierwsze ciasto, jakie dziecko piecze wspólnie z rodzicem. W Grecji piecze się je na bazie gęstego jogurtu typu greckiego, z dodatkiem oliwy zamiast masła. My dziś pozostaniemy przy sprawdzonym przepisie w polskim stylu, ze słodkimi, dojrzałymi truskawkami.
Składniki
Poniższe proporcje wystarczą na klasyczną formę o wymiarach ok. 24 x 24 cm lub keksówkę ok. 30 cm długości.
– 250 g jogurtu naturalnego (gęsty, najlepiej typu greckiego)
– 3 duże jajka (w temperaturze pokojowej)
– 180 g drobnego cukru (można użyć cukru trzcinowego)
– 100 ml oleju roślinnego (np. rzepakowego lub słonecznikowego)
– 250 g mąki pszennej typu 450 lub 500
– 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia
– 1 opakowanie cukru wanilinowego lub 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
– Skórka starta z 1 cytryny (opcjonalnie)
– 250–300 g truskawek (świeżych lub mrożonych; w przypadku mrożonych – nie rozmrażać przed dodaniem)
Wersje alternatywne składników:
– Mąkę można zastąpić bezglutenową mieszanką 1:1.
– Cukier można zamienić w 2/3 na erytrytol dla wersji z obniżoną kalorycznością.
– Dla wyrazistego efektu warto dodać 2–3 łyżki wiórków kokosowych lub migdałów mielonych dla urozmaicenia struktury.
Przepis krok po kroku
Krok 1: Przygotowanie truskawek i formy
Jeśli używasz świeżych truskawek – opłucz je dokładnie pod zimną wodą, usuń szypułki i pokrój na połówki lub ćwiartki, w zależności od wielkości. Odłóż kilka całych owoców – będą do dekoracji wierzchu ciasta przed pieczeniem.
Mrożonych truskawek nie rozmrażaj – zwiększają ryzyko zakalca, gdy puszczą za dużo soku. Pokrój je delikatnie, jeśli są bardzo duże, ale co do zasady można użyć ich w całości.
Formę do pieczenia wyłóż papierem lub natłuść i oprósz mąką. Ustaw piekarnik na 175°C (góra-dół).
Krok 2: Mieszanie składników mokrych
W dużej misce umieść jogurt, cukier, cukier wanilinowy i jajka. Ubij całość trzepaczką lub mikserem na średnich obrotach przez ok. 2–3 minuty, aż masa stanie się jaśniejsza i puszysta. Dodaj olej cienkim strumieniem, ciągle mieszając.
W tym miejscu możesz też dodać skórkę z cytryny lub odrobinę ekstraktu migdałowego, jeśli masz ochotę zmienić aromat.
Krok 3: Dodanie suchych składników
W osobnej misce wymieszaj mąkę z proszkiem do pieczenia. Stopniowo dodawaj je do masy jogurtowo-jajecznej, najlepiej w 2–3 partiach, mieszając do połączenia składników. Nie miksuj zbyt długo – tylko do momentu, gdy masa będzie jednolita. Zbyt długie miksowanie aktywuje gluten i może prowadzić do zbitej konsystencji.
Krok 4: Dodanie truskawek
Oprósz ¾ przygotowanych truskawek delikatnie w mące – to klasyczny trik cukierników, by owoce nie opadły całkowicie na dno ciasta. Wmieszaj je delikatnie szpatułką do ciasta.
Przelej masę do przygotowanej formy. Na wierzchu ułóż resztę truskawek, lekko je wciskając.
Krok 5: Pieczenie
Wstaw ciasto do piekarnika nagrzanego do 175°C na ok. 45–55 minut. Czas pieczenia może się różnić w zależności od rodzaju formy i piekarnika, dlatego po 40 minutach wykonaj test patyczkiem – jeśli wychodzi suchy, ciasto jest gotowe.
Jeżeli wierzch ciasta zbyt szybko się rumieni, można je przykryć folią aluminiową pod koniec pieczenia.
Krok 6: Studzenie i podanie
Po upieczeniu zostaw ciasto jeszcze przez 10–15 minut w formie, następnie przełóż na kratkę kuchenną do całkowitego ostudzenia. Smakuje idealnie na ciepło, ale po kilku godzinach, gdy wszystkie aromaty się połączą, jest jeszcze lepsze.
Podawaj samo, z cukrem pudrem, kleksem jogurtu greckiego lub bitą śmietaną.
Najczęstsze błędy i jak ich unikać
1. Zakalec
Najczęściej powodem zakalca jest zbyt wilgotna masa (zbyt dojrzałe lub rozmrożone truskawki), niedopieczone ciasto, bądź za intensywne mieszanie mąki. Pamiętaj – suche składniki należy łączyć delikatnie i krótko.
2. Opadające owoce
Trik z oprószeniem truskawek mąką naprawdę działa. Do wnętrza ciasta warto dodać jedynie 150–200 g truskawek, resztę dać na wierzch.
3. Niedosłodzenie lub przesłodzenie
Truskawki bywają różne – jeśli są kwaśne lub bardzo wodniste, warto dodać nieco więcej cukru. Jeśli zaś używasz bardzo słodkich, można spokojnie zmniejszyć ilość cukru w cieście nawet do 130–140 g.
Podsumowanie
Ciasto jogurtowe z truskawkami to jeden z tych wypieków, które zasługują na stałe miejsce w domowym repertuarze. Proste, szybkie, a jednocześnie bardzo smaczne – nawet po kilku dniach zachowuje wilgotność i świeżość. Kluczem do sukcesu jest jakość jogurtu oraz dobre owoce – jeśli te dwie rzeczy dopilnujesz, ciasto wyjdzie zawsze. Zachęcam do eksperymentowania: dodania innych owoców sezonowych, zmiany typu mąki czy przypraw – np. cynamonu lub kardamonu dla wschodniej nuty. Najprostsze przepisy dają najwięcej pola do kreatywności i własnych akcentów, więc nie bój się uczynić tego wypieku własnym podpisanym klasykiem.